Rečenica koja je kamen spoticanja između nauke i religije

Ova rečenica je vekovima osnov sukoba između nauke i religije, odnosno naučnika i visokih predstavnika Crkve.

Poslednji takav sukob u slučaju Galileo buknuo je 2008. godine kada su se fizičari sa univerziteta u Rimu usprotivili dolasku tadašnjeg pape Benedikta XVI jer je u jednom govoru još kao kardinal, ponovio tvrdnju filozofa Fejerabenda da je "crkveni proces protiv Galileja bio opravdan i pošten".

Legendom o poznatoj rečenici "Ipak se okreće" bavi se i poznati američko-izraelski astrofizičar Mario Livio koji je nedavno objavio novu biografiju slavnog naučnika. Livio smatra da ova legenda zvuči previše dobro da bi bila istinita.

"Bilo bi ludo da je Galileo to rekao pred inkvizicijom", kaže Livio koji je dugo istraživao poreklo slavne rečenice i objavio naučni rad o svojim otkrićima.

Galileo nije bio oženjen, ali je 18 godina bio u vezi sa venecijanskom lepoticom Marinom Gambom, koja mu je rodila troje dece.

Prekretnica u njegovom životu desila se 1610. godine, kada je uz pomoć teleskopa došao do čudesnih otkrića. Otkrio je da je Mesec stenovito telo slično Zemlji i da Venera pokazuje mene, što je bio direktni dokaz da se vrti oko Sunca. Uz pomoć teleskopa Galileo je video da oko Jupitera kruže četiri meseca .

Galilejeva otkrića su bila snažna potvrda heliocentrične teorije svemira poljskog astronoma Nikole Kopernika i potpuno su srušila dotadašnju sliku sveta, sagrađenu uglavnom na biblijskoj Knjizi postanka, prema kojoj je Zemlja centar sveta i oko nje se vrte sva nebeska tela.

Galileju su ta otkrića napravila puno problema jer Crkva njih nije odobravala, pa mu je 1616. godine zabranila da poučava Kopernikovo učenje. Međutim, Galileo nikako nije mogao da se pomiri sa nametnutom zabranom, pa je 1632. godine objavio delo u kojem je izneo Kopernikov sistem.

Zbog toga je 1633. godine u lancima odveden u Rim pred sud inkvizicije. Morao je javno da se odrekne Kopernikovog učenja i proglašen je jeretikom, zbog čega je ostatak života proveo u kućnom pritvoru. Proces koji je inkvizicija vodila protiv Galilea postao je simbol sukoba između nauke i vjere. Papa Jovan Pavle II tek se 1992. godine izvinio za zlodela inkvizicije i priznao da je Galileo mnogo propatio.

Rečenica “Ipak se okreće” prvi put se pojavljuje u jednom odlomku knjige “Italijanska biblioteka” Đuzepea Baretija koja je objavljena 1757, više od 100 godina nakon Galilejeve smrti. To bi mogao biti još jedan od pokazatelja da je priča mit.

Bilo kako bilo , Galileo i mit o njemu ostaju da kružesvetom , a uvek će biti i onih koji veruju i onih koji ne veruju u taj mit.